Bezpieczeństwo zabiegów z kwasem hialuronowym

Kwas hialuronowy to jeden z najbardziej popularnych i bezpiecznych preparatów stosowanych w medycynie estetycznej. Powikłania po jego zastosowaniu zdarzają się niezwykle rzadko, a ryzyko wystąpienia uczulenia jest na tyle niskie, że nie ma potrzeby robienia żadnych testów przed podaniem preparatu. Do przeciwwskazań, których jest niewiele, należą przede wszystkim choroby autoimmunologiczne1 i infekcje w miejscu wkłucia igły. Aby zabieg z kwasem hialuronowym był bezpieczny, muszą jednak zostać spełnione określone warunki.

 

 

Konsultacja merytoryczna, dr n. med. Łukasz Drozd, chirurg plastyk, lekarz medycyny estetycznej, wykładowca w centrum szkoleniowym OLLIE.

 

 

Jeden preparat, wiele zastosowań

Kwas hialuronowy znajduje wiele zastosowań – jest wykorzystywany do wypełniania bruzd i zmarszczek, modelowania twarzy i przywracania jej właściwych proporcji, modelowania nosa, ust i linii żuchwy. Służy także do podniesienia linii brwi, niwelowania cieni pod oczami, uzupełniania ubytków podściółki tłuszczowej w dolinie łez pod oczami oraz poprawy jakości skóry na szyi, dekolcie, dłoniach czy łokciach.

 

 

Kwas hialuronowy – najbardziej bezpieczny wypełniacz

Syntetyczny kwas hialuronowy jest najbardziej bezpiecznym preparatem stosowanym w celu korekcji zmarszczek statycznych; powikłania zdarzają się niezwykle rzadko2. Najczęściej komplikacje po zastosowaniu kwasu hialuronowego wynikają z nieprawidłowej techniki wstrzykiwania preparatu, braku aseptyki podczas zabiegu lub miejscowej reakcji alergicznej na obecność preparatu w tkankach pacjenta. Częstotliwość, rodzaj powikłań, jak i stopień ich ciężkości mają duży związek z doświadczeniem i kwalifikacjami osoby wykonującej zabieg3.

 

 

Kwalifikacja pacjenta do zabiegu

Podstawą sukcesu w medycynie estetycznej jest właściwa kwalifikacja do zabiegu polegająca na przeprowadzeniu właściwego wywiadu lekarskiego oraz prawidłowym badaniu fizykalnym pacjenta. Wiedza o jego stanie zdrowia umożliwia wyeliminowanie potencjalnych powikłań. Przewlekłe procesy zapalne zatok obocznych nosa lub próchnica zębów mogą zwiększać ryzyko powikłań miejscowych i ogólnych4. Nie należy również przeprowadzać zabiegów u osób, które nadużywają alkoholu i nałogowo palą papierosy 5(zaburzenia gojenia tkanek miękkich twarzy).

 

 

Wywiad lekarski

Lekarz powinien wiedzieć o przyjmowanych przez pacjenta lekach, a także o chorobach współistniejących, np. przewlekłych stanach zapalnych, chorobach autoimmunologicznych, cukrzycy itp. Choroby przewlekłe mogą zaostrzyć swój przebieg w wyniku zabiegu kwasem hialuronowych i poprzez to mogą mieć wpływ na negatywny efekt zabiegu. Stosowanie wypełniaczy może być także przyczyną nawrotów opryszczki – z tego względu u pacjentów, którzy mają pozytywny wywiad w tym kierunku, należy przed zabiegiem profilaktycznie zastosować acyklowir 6.

 

 

Aspekty prawne

Przed zabiegiem należy poinformować pacjenta o spodziewanych efektach zabiegu, konsekwencjach i możliwych powikłaniach oraz uzyskać jego pisemną zgodę na wykonanie procedury zabiegowej z użyciem kwasu hialuronowego. Ważne jest również to, aby upewnić się, że pacjent dobrze zrozumiał treść i sens przekazanych informacji – za odbiór komunikatu i jego zrozumienie odpowiada lekarz.

 

 

Znajomość anatomii

W przypadku okolic, takich jak: gładzizna, okolice nosa lub oka, wskazane jest bardzo ostrożne dawkowanie i podawanie preparatu. To właśnie w tych częściach twarzy zaobserwowano najwięcej przypadków powikłań, ponieważ są to miejsca, w których trudno osiągnąć bardzo dobry efekt estetyczny po zastosowaniu kwasu hialuronowego7. Wykonując korektę doliny łez, trzeba uważać, aby nie wprowadzić preparatu np. w otwór podoczodołowy, co może być związane z ryzykiem uszkodzenia struktur przechodzących przez ten otwór.

 

 

Aseptyka i antyseptyka

Przy naruszeniu ciągłości skóry podczas zabiegów z kwasem hialuronowym istnieje ryzyko wprowadzenia infekcji bakteryjnej (rzadziej drożdżakowej lub grzybiczej). Pomimo pozornej prostoty procedur z użyciem wypełniaczy nie można jednak zapominać o przestrzeganiu zasad aseptyki i antyseptyki8. Należy za każdym razem wdrażać wszelkie działania mające na celu zapewnienie czystości i sterylności zabiegu. Z raną mogą mieć kontakt jedynie jałowe biologicznie materiały lub przedmioty, co oznacza stosowanie jałowych rękawiczek, jałowych, a najlepiej jednorazowych strzykawek itp. Z kolei odkażanie jest elementem postępowania antyseptycznego, przy czym preparaty stosowane do antyseptyki nie mogą uszkadzać przemywanej skóry czy rany9.

 

 

Przygotowanie i podanie wypełniacza

Niektóre preparaty, np. Sculptra, wymagają tego, aby przygotować je wcześniej, na tydzień przed zabiegiem. Przygotowanie kwasu hialuronowego zgodnie z zaleceniami producenta pozwala na uniknięcie powikłań w postaci ziarniniaków. Stosowanie wypełniaczy zgodnie z ich przeznaczeniem oraz właściwe techniki iniekcji (głębokość umieszczenia implantu) zwiększają bezpieczeństwo zabiegów, znacząco zmniejszając ilość powikłań. Kolejnym istotnym czynnikiem wpływającym na bezpieczeństwo zabiegu jest rodzaj i sposób znieczulenia. Niekiedy zdarza się, że znieczulenie nasiękowe powoduje przemieszczenie implantu, zlokalizowanie go w niewłaściwej warstwie skóry i wystąpienie efektów niepożądanych10.

 

 

Kwas hialuronowy a inne zabiegi

Zabiegi z zastosowaniem kwasu hialuronowego można łączyć z innymi procedurami, np. peelingami, terapią laserową, falami radiowymi czy toksyną botulinową, jednak należy przy tym przestrzegać kilku zasad. Zabiegi w tej samej okolicy twarzy czy ciała powinien oddzielać odstęp czasowy co najmniej trzech tygodni. Ponieważ wysoka temperatura może przyspieszyć rozkładanie się kwasu hialuronowego w skórze, jakiekolwiek zabiegi z użyciem lasera, podczerwieni lub fal radiowych najlepiej wykonać na dwa, lub trzy tygodnie przed zabiegiem z wypełniaczem. Ewentualnie można wstrzymać się z nimi przez około miesiąc po zabiegu – po tym czasie cząsteczki kwasu wbudowują się w skórę. Zaleca się również, aby przez dwa tygodnie po podaniu kwasu hialuronowego pacjent nie korzystał z solarium lub sauny11.

 

 

Hialuronidaza

Jest to syntetyczny enzym identyczny z naturalnym, który stosuje się do korygowania zbyt mocnych wypełnień kwasem hialuronowym. Jego działanie polega na specyficznym dla kwasu hialuronowego rozkładzie substancji. Podawanie zbyt dużej ilości wypełniacza w okolicach oczu, gdzie kwas hialuronowy czasami utrzymuje się dłużej, może powodować obrzęki. Można je zlikwidować, podając właśnie hialuronidazę. Lepiej nie podawać zbyt dużych ilości enzymu podczas jednego zabiegu – leczenie należy rozłożyć na kilka sesji12.

 

 

Bezpieczeństwo zabiegów z kwasem hialuronowym

Na bezpieczeństwo zabiegów z kwasem hialuronowym wpływa przede wszystkim wywiad lekarski, ale równie istotne są również aseptyczne warunki zabiegu i prawidłowe techniki iniekcji. Trzeba mieć także wyczucie; nie można przesadzać z ilością kwasu hialuronowego – dobrać ilość i gęstość preparatu odpowiednio do miejscowego stanu klinicznego pacjenta. Należy obserwować pacjenta po zabiegu, zwracając szczególną uwagę na niespodziewany ból, zaczerwienienie lub złe samopoczucie. Lekarz nie może ulegać absurdalnym prośbom pacjentów; koniecznie trzeba kierować się rozsądkiem i wiedzą medyczną. Warto również poświęcać więcej czasu jednemu pacjentowi – powinna liczyć się jakość, a nie ilość wykonanych w ciągu dnia zabiegów13.

 

 

Polecane artykuły

 

 

Zapraszamy na szkolenia w OLLIE

 

 

Źródła:

  • 1http://kobieta.onet.pl/uroda/twarz-i-cialo/kwas-hialuronowy-jak-dziala-czy-jest-bezpieczny/rt2ht
  • 2http://www.rynekestetyczny.pl/wypelniacze-powiklania-sie-zdarzaja/
  • 3https://www.podyplomie.pl/derpd_online/articles/19233
  • 4http://www.rynekestetyczny.pl/wypelniacze-powiklania-sie-zdarzaja/
  • 5http://www.lifestyle.newseria.pl/newsy/zabieg_medycyny,p681449184
  • 6http://www.rynekestetyczny.pl/wypelniacze-powiklania-sie-zdarzaja/
  • 7http://www.rynekestetyczny.pl/wypelniacze-powiklania-sie-zdarzaja/
  • 8http://alergia.org.pl/lek/index.php?option=com_content&task=view&id=191
  • 9http://www.marekwasiluk.pl/sterylizacja-dezynfekcja/
  • 10http://alergia.org.pl/lek/index.php?option=com_content&task=view&id=191
  • 11http://kobieta.onet.pl/uroda/twarz-i-cialo/kwas-hialuronowy-jak-dziala-czy-jest-bezpieczny/rt2ht
  • 12http://www.rynekestetyczny.pl/wypelniacze-powiklania-sie-zdarzaja/
  • 13http://www.rynekestetyczny.pl/wypelniacze-powiklania-sie-zdarzaja/

_____________________________